Σίγουρα, το νέο αυτό πανευρωπαϊκό κοινωνικό φαινόμενο, το οποίο έχει λάβει θηριώδεις διαστάσεις αποτελώντας σήμερα μια σημαντική συνιστώσα επιρροής στο πολιτικο γίγνεσθαι τις Ευρώπης, έχει ταρακουνήσει για τα καλα την παγιωμένη καθεστηκυΐα κατάσταση, λαμβάνοντας πλέον κινηματικά χαρακτηριστικά.
Ένα κίνημα, για να χαρακτηριστεί ως τέτοιο, οφείλει να διαθέτει όλες εκείνες τις ιδιότητες, οι οποίες να διέπουν την φυσική του οντότητα, ιδιότητες οι οποίες διαμορφώθηκαν μέσα απο κινήματα του παρελθόντος και διαμορφώνουν τα κινήματα του παρόντος και του μέλλοντος. Με απόλυτο αίσθημα ευθύνης απέναντι στο εγχείρημα που αποτολμώ, θα προσπαθήσω να αναλύσω το φαινόμενο αυτό, διαθέτοντας πλέον και προσωπικές εμπειρίες από τον τρόπο που οργανώνεται, συλλέγει και συνθέτει απόψεις εκθέτοντας στο τέλος μια τεκμηριωμένη, αδιάβλητη και συμπαγή τοποθέτηση γύρω από τα θέματα της επικαιρότητας.
Ας ξεκινήσουμε όμως ανάποδα. Όταν πρωτοεμφανίστηκε, το κίνημα των “αγανακτισμένων στις πλατείες” δημιούργησε ποικιλλόμορφες και αντιφατικές αντιδράσεις, με την συντριπτική πλειοψηφία αυτών να στέκονται επικριτικά απεναντί του. Στο συνολό του, το ευρύτερο κοινωνικο-πολιτικό σύστημα αντέδρασε νευρικά και σπασμωδικά στην είδηση της συγκροτησής του, ίσως γιατί εξ αρχής αισθάνθηκε την απειλή να το περιβάλλει.
Αναφέρομαι στο ευρύτερο αυτό σύμπλεγμα, διότι ακόμα και πολιτικοί χώροι, δημοσιογραφικοί κύκλοι αλλά και κάθε είδους δύναμη, δραστηριοποιούμενοι εκτός κεντρικής πολιτικής σκηνής, οι οποίοι έδιναν το στίγμα του επαναστατισμού και καλούσαν τον λαό σε ξεσηκωμό δεν είδαν θετικά την κίνηση αυτή.
Ο λόγος, προφανής, ακόμα και στον πιο ανώριμο πολιτικά νου: το γεγονός ότι η μαζικότερη σε απόλυτους αριθμούς εκδήλωση διαμαρτυρίας, η πρώτη μετά την μεταπολίτευση η οποία κατόρθωσε να συγκεντρώσει εξαψήφιο αριθμό διαδηλωτών υπό την ίδια πολιτική ομπρέλα και η μονή με τόσο μεγάλη διάρκεια, ανταπόκριση και μαζικότητα, δεν έφερε καμία κομματική σημαία. Και σαν να μην έφτανε αυτό, όταν παραδοσιακά διαμαρτυρόμενοι πολιτικοί χώροι προσπάθησαν να θέσουν θεμέλιους λίθους, ο καθένας με την δική του προσεγγιστική μέθοδο, προσβλέποντας στην μετεξέλιξή του ο καθένας σε ηγέτη του κινήματος αυτού, εκδιώχθηκαν και αποβλήθησαν αμέσως απο τις διαδικασίες του ως συλλογικότητες, όντας παράλληλα ευπρόσδεκτοι ο καθένας ως άτομο, ως μονάδα.
Τέτοια μορφή πολιτικού πολιτισμού, ο οποίος έχει εκλείψει όχι μόνο ως φαινόμενο στην κεντρική πολιτική σκηνή, αλλά και ως έννοια σε μια κοινωνία που σταδιακά μετουσιώνεται σε ζούγκλα, ξένισε και ανάγκασε το ευρύ αυτό σύστημα κοινωνίας και πολιτικής να αποστασιοποιηθεί γρήγορα απο κάθε προσπάθεια “καπελώματος“.
Ύστερα από το συμβιβασμό της καθημερινής παρουσίας του κινήματος στην ενεργό πολιτική σκηνή, το σύστημα συνήλθε από το σοκ και άρχισε την αντεπίθεση μέσα από τους εντεταλμένους του τελάληδες. Οι γνωστές και περπατημένες τεχνικές της αποσιώπησης του γεγονότος, του υποβιβασμού της αξίας του με κάθε τρόπο, είτε επρόκειτο για χαρακτηρισμούς τύπου “απολιτικ“, “μόδα με ημερομηνία λήξης”, “ευκαιρία για οικογενειακή βόλτα στο κέντρο”, και “ένα μάτσο χιπηδες κατασκηνωτές”, και της υποβάθμισης της συμμετοχικότητας του κόσμου στο κίνημα αυτο, γρήγορα έπεσαν στο κενο καθώς μια εικόνα ίσον χίλιες λέξεις, οπότε για όποιον έρχονταν στο ελάχιστο σε επαφή με την όλη διαδικασία, θα αντιλαμβανόταν ότι πρόκειται για ψεύδη.
Μετά την κατάθεση του μανιφέστου και τη δήλωση της ταυτότητας του κινήματος αυτού, σάρκα και οστά ουσιαστικά έλαβε την 31η Μαϊου, όταν και έγκριτες ακαδημαϊκές και πνευματικές προσωπικότητες της χώρας έδωσαν ανοικτά και δημόσια τη στήριξη και τα επιχειρήματα στον κόσμο, ότι η αντίδρασή του είναι ορθή, ότι τα ψέμματα περι μονοδρόμων για σωτηρίας ανέφικτες δεν είναι πλέον ανοικτά και ότι συνταγματικά, κατέχουν κάθε νόμιμο δικαίωμα να διαδηλώνουν σε καθημερινή ή και μόνιμη βάση την αντιθεσή τους στην ακολουθούμενη πολιτική κατεύθυνση που έχει λάβει η χώρα. Τότε το σύστημα έτριξε συθέμελα.
Πρόκειται όντως όμως περι κινήματος; Και αν ναι, τι δουλειά έχουν τα κινητά ταχυφαγεία πλάι στους αγωνιστές αυτούς; Μια κίνηση ιστορικής σημασίας με την οποία Μπορεί να επιχειρηθεί δυνητικά μια σύγκριση, είναι η επανάσταση της 3ης Σεπτεμβριου 1843, με πρωτοστατες του Μακρυγιάννη, Μεταξά και Καλλέργη. Οι ομοιότητες των δυο κινημάτων είναι λιγότερες απο τις διάφορες, ωστόσο τόσο κομβικες, που δεν μπορούν παρα να προσδώσουν στους αγανακτισμένους τουλαχιστον τον τίτλο, επιφυλασσοντας το τελικό αποτέλεσμα. Όσο Μπορεί να γίνει σοβαρή σύγκριση της κοινωνίας του 19ου αίωνα μα αυτη του 21ου, ο αυθορμητισμος με ελάχιστη οργανωτική προσπάθεια, δυσανάλογη της μαζικότητας των δυο κινημάτων, σποτελει την μεγαλύτερη ένδειξη ότι όλες οι μεγάλες και ιστορικές αλλαγές έρχονται ύστερα απο αυθόρμητη λαϊκη πρωτοβουλία.
Έπειτα, γνώμη του υπογραφοντος είναι ότι και τα δυο κινήματα, δεν διεκδικούσαν απλώς καλύτερες συνθήκες διαβίωσης, αλλα αλλαγή πολιτικής κατεύθυνσης της χώρας. Οι μεν το πέτυχαν με την υπογραφή του πρώτου κατοχυρωμένου συντάγματος, οι δε ίσως να πετύχουν μια αλλαγή του ήδη υπάρχοντος. Βέβαια, Μπορεί το ένα να είχε λάβει στρατιωτικό χαρακτήρα και το άλλο να είναι ειρηνικό, προσμετρώ όμως την ειρηνικότητα των διαδηλώσεων των Ελλήνων πολιτών στα θετικά του σημερινού κινήματος, όπως αυτο θα έπρεπε να είναι εν έτει 2011.
Και φτάνουμε στην κρίσιμη ερώτηση. Κίνημα μεν, τι είδους δε; Κίνημα διαμαρτυρίας; Κίνημα επανάστασης; Κίνημα πραξικοπήματος; Κίνημα απολιτικ; Κίνημα εκτόνωσης οργής; Η άποψη που διαμόρφωσα, ύστερα απο ενεργή συμμετοχη στις διαδικασίες οργανωσής του και παρακολουθώντας απο κοντά τις πολιτικές του τοποθετήσεις, είναι ότι το κίνημα αυτο δεν είναι τίποτα απο τα παραπάνω. Δεν είναι απολιτικ, γιατί εκφράζει μια συντεταγμένη πολιτική άποψη η οποία παρηχθη απο ανθρώπους διαφορετικών ιδεολογιών, κάτι που αντί για απολιτικ το καθιστά πολυ-πολιτικό κίνημα. Δεν πρόκειται για λαϊκη εκτόνωση, κάτι που καταδεικνύει και ο σοβαρός και ειρηνικός του χαρακτήρας, όσο και η πρωτοφανής για τα ελληνικά δεδομένα, χρονική του διάρκεια. Πάνω απο όλα όμως, δεν πρόκειται σε καμια περίπτωση για κίνημα διαμαρτυρίας. Οι εκδηλώσεις διαμαρτυρίας περιοριζονται στα στενά όρια της εκφωνησης συνθημάτων και ανύψωσης πανό στα πρότυπα διοργάνωσης των κομμάτων και των συνδικαλιστικών φορέων. Μέσα απο τις δικές του αυτοκλητες διαδικασίες και την καθιερωμένη πλέον λαϊκη συνέλευση γύρω απο το συντριβανι, λαμβάνονται αποφάσεις πραγματικά αμεσοδημοκρατικα, ο καθένας έχει το δικαίωμα κα την δυνατότητα να παρέμβει, να προτείνει, να επιχειρηματολογησει.
Προσωπικά, μου δημιούργησε πολυ ελπιδοφόρα διάθεση, το κείμενο το οποίο μοιράστηκε και εκφωνηθηκε στη λαϊκη συνέλευση της περασμένης Κυριακής, με βάση το οποίο τεκμηριωνεται ολοκληρωτικά, γιατί ο δρόμος του μνημονίου και της υποθηκευσης του μέλλοντος της χώρας δεν ήταν μονόδρομος αλλα συνειδητή πολιτικη επιλογη της κυβέρνησης, τεκμηρίωση η οποία βασίζεται σε άρθρα του συντάγματος, διατάξεις του ΟΗΕ και παρόμοια ιστορικά γεγονότα του παρελθόντος. Ένα κείμενο το οποίο μεταφράζεται σε πάνω απο σαράντα εργατοώρες μιας ομάδας νομικών και οικονομολόγων, η οποία ξεκίνησε προσπαθώντας να εφοδιάσει τον κόσμο με τα κατάλληλα επιχειρήματα αντικρουσης της κυβερνητικής προπαγάνδας, σκοπευοντας να προτείνει στο άμεσο μέλλον μια εναλλακτική πολιτική βασισμένη στον τρόπο που αντιμετωπίστηκε η κρίση χρέους κατα το παρελθόν και με άξονα τις σημερινές οικονομικές δυνατότητες της χώρας μας.
Συνοψίζοντας, στους χαλεπούς καιρούς που ζούμε, και με ένα πολιτικο σύστημα το οποίο σε περίπτωση αυτοδυναμίας δίνει στο πρώτο κόμμα λευκή επιταγή για το μέλλον της χώρας, τέτοιου είδους υγιείς, μαζικές και διαρκείς κινήσεις είναι απαραίτητες, ώστε να υπενθυμίζουν στην εκάστοτε πολιτικη ηγεσία το ρόλο τους ως εκπρόσωπος του λαου, αλλα και την πηγή της δύναμης της, τον ίδιο το λαό. Όσο λοιπόν, ένα τέτοιο κίνημα αυτής της πολυμορφικοτητας, αυτής της επιρροής και αυτου του ειδικού πολιτικού βάρους παραμένει στο προσκήνιο, τόσο οι κυβερνοντες θα σκέφτονται πιο έντονα την κάθε τους κίνηση εντός και εκτός κοινοβουλιου και συνόρων, πάντα στη βάση της συνταγματικα κατοχυρωμενης, ειρηνικής και δημοκρατικής έκφρασης.
